Η ΕΓΓΥΤΗΤΑ ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΓΙΝΕΙ ΑΒΑΣΤΑΧΤΟ ΒΑΡΟΣ για εκείνους που, όταν τη βιώνουν για πρώτη φορά ύστερα από μια ολόκληρη ζωή περήφανης αυτάρκειας, συνειδητοποιούν ξαφνικά ότι ολοκληρώνει τον κόσμο τους. Η εύρεση της ευτυχίας γίνεται ένα με τον φόβο της απώλειάς της. Αμφισβητούν το δικαίωμά τους να οφείλουν την ευδαιμονία τους σε κάποιον άλλον· ανησυχούν ότι ο αγαπημένος τους μπορεί να βρει τη λατρεία τους κουραστική· φοβούνται ότι η λαχτάρα τους ίσως να παραμορφώνει τα χαρακτηριστικά τους με τρόπους που δεν μπορούν να αντιληφθούν. Επομένως, καθώς το βάρος από όλα ετούτα τα ερωτήματα και τις ανησυχίες τούς κάνει να κλειστούν στον εαυτό τους, η καινούργια χαρά που βρίσκουν στη συντροφικότητα μετατρέπεται σε μια βαθύτερη έκφραση της μοναχικότητας που νόμιζαν ότι είχαν αφήσει πίσω τους.
σελ. 79.
Το μέλλον εισβάλλει όλη την ώρα, πασχίζοντας να υλοποιηθεί με κάθε απόφαση που παίρνουμε, προσπαθώντας με κάθε τρόπο να γίνει παρελθόν. Αυτό είναι που διακρίνει το μέλλον από την απλή εικασία. Το μέλλον συμβαίνει. Ο Κύριος δεν ρίχνει κανέναν στην κόλαση, τα πνεύματα καταδικάζονται μόνα τους, σύμφωνα με τον Σβέντενμποργκ. Τα πνεύματα καταδικάζουν τον εαυτό τους στην κόλαση από δική τους ελεύθερη επιλογή. Και τι άλλο είναι η επιλογή παρά ένα παρακλάδι του μέλλοντος που ενοφθαλμίζεται στον μίσχο του παρόντος;
Κάθε ζωή είναι οργανωμένη γύρω από έναν μικρό αριθμό γεγονότων τα οποία είτε μας ωθούν μπροστά είτε μας ακινητοποιούν ξαφνικά. Περνάμε τα χρόνια ανάμεσα σε αυτά τα επεισόδια απολαμβάνοντας ή υποφέροντας τα επακόλουθά τους, ώσπου να έρθει η επόμενη κρίσιμη στιγμή. Η αξία ενός άντρα κρίνεται από τον αριθμό αυτών των καθοριστικών περιστάσεων που μπορεί να δημιουργήσει για τον εαυτό του. Δεν χρειάζεται να επιτυγχάνει πάντα, γιατί πολλές φορές υπάρχει μεγάλη τιμή και στην ήττα. Όμως οφείλει να είναι ο κύριος παράγοντας στα καθοριστικά γεγονότα της ύπαρξής του, είτε είναι επικά είτε τραγικά.
Ό,τι κι αν μας έχει φέρει το παρελθόν, εναπόκειται στον καθένα μας να σμιλεύσει το παρόν του μέσα από την άμορφη μάζα του μέλλοντος.
σελ. 232.
...το χρήμα αντιπροσωπεύει τη θεϊκή υπόσταση των αγαθών. Τα πραγματικά, απτά αγαθά (εκείνα τα παπούτσια, αυτή η φραντζόλα) είναι απλώς η γήινη έκφραση τούτης της θείας ιδέας (όλα τα πιθανά παπούτσια, ψωμί που δεν έχει καν ψηθεί ακόμη). Το χρήμα είναι, όπως είπε ο Μαρξ, ο θεός ανάμεσα στα αγαθά.
σελ. 293.
«Η ευημερία ενός έθνους δεν βασίζεται σε τίποτε άλλο από μια πληθώρα εγωισμών που εναρμονίζονται ώσπου να καταλήξουν να μοιάζουν μ’ αυτό που είναι γνωστό ως “κοινό συμφέρον”. Αν καταφέρετε αρκετούς εγωιστές ανθρώπους να συγκλίνουν και να δράσουν προς την ίδια κατεύθυνση, το αποτέλεσμα θα μοιάζει πολύ με συλλογική βούληση ή με κοινό σκοπό. Μόλις όμως αυτό το απατηλό “κοινό συμφέρον” τεθεί σε λειτουργία, ο κόσμος τείνει να ξεχνά μια πολύ σημαντική διάκριση: το ότι οι ανάγκες μου, οι επιθυμίες μου και οι λαχτάρες μου ίσως αντικαθρεφτίζουν τις δικές σου δεν σημαίνει ότι έχουμε έναν κοινό σκοπό. Σημαίνει απλώς ότι έχουμε τον ίδιο σκοπό. Αυτή είναι μια ουσιώδης διαφορά. Θα συνεργαστώ μαζί σου για όσο με εξυπηρετεί. Αποκεί και πέρα μπορεί να υπάρχει μονάχα ανταγωνισμός ή αδιαφορία».
σελ. 460.
Ξαναδιαβάζοντας την παραπάνω «εξομολόγηση», έπεσα σε σκέψεις αναφορικά με τα ημερολόγια. Κάποια τα κρατάει κανείς με την άρρητη ελπίδα ότι θ’ ανακαλυφθούν πολύ μετά τον θάνατο του συγγραφέα τους – το απολίθωμα ενός εξαφανισμένου είδους αποτελούμενου από έναν. Άλλοι τρέφονται από την πεποίθηση ότι η μόνη φορά που θα διαβαστεί η κάθε εφήμερη λέξη θα είναι ενόσω γράφεται. Και άλλοι, πάλι, απευθύνονται στον μελλοντικό τους εαυτό – η διαθήκη που θα διαβαστεί με τη νεκρανάστασή τους. Ο καθένας απ’ αυτούς δηλώνει αντίστοιχα: «ήμουν», «είμαι», «θα είμαι».
σελ. 510.
Η σιωπή ανάμεσα σε 2 είναι πάντα κοινή. Όμως ανήκει στον έναν και τη μοιράζεται με τον άλλον.
σελ. 516.
Ήμασταν παντρεμένοι περίπου δύο χρόνια όταν συνέβη αυτό. Μια περίοδος με φιλικά συναισθήματα και σεβασμό, εξαντλητική. Ελάχιστες αβίαστες στιγμές. Νοιαζόμασταν ο ένας για τον άλλον, όμως η φροντίδα είναι απαιτητική. Κάναμε ό,τι καλύτερο μπορούσαμε για να εκπληρώσουμε τις προσδοκίες που φανταζόμασταν ότι είχε ο άλλος, κρύβαμε την απόγνωσή μας όταν αποτυγχάναμε και δεν επιτρέπαμε ποτέ στους εαυτούς μας να είμαστε ευχαριστημένοι όταν γινόμασταν αποδέκτες των αντίστοιχων προσπαθειών. Δεν είναι απορίας άξιο που σύντομα ξεπέσαμε στην ευγένεια. Δεν υπάρχει κομψός τρόπος να δραπετεύσει κανείς από τους καλούς τρόπους.
σελ. 517.
Ο Θεός είναι η πιο αδιάφορη απάντηση στις πιο ενδιαφέρουσες ερωτήσεις.
σελ. 535.
Hernan Diaz, Παρακαταθήκη, εκδ. Μετέχμιο.
